1. Mở đầu
Sau một thời gian dài nghiên cứu và hoàn thiện, Luật Đất đai 2024 (Luật số 31/2024/QH15) đã chính thức được ban hành và đã có hiệu lực từ ngày 01/07/2025. Đây được xem là một bước ngoặt lớn trong hệ thống pháp luật đất đai, giải quyết nhiều tồn tại, bất cập kéo dài suốt nhiều năm qua.
Thay vì áp dụng khung giá đất cứng nhắc, Luật Đất đai 2024 mang đến những quy định đột phá, minh bạch hóa thị trường bất động sản và đảm bảo quyền lợi của người dân tốt hơn. Dưới đây là những điểm thay đổi nổi bật nhất mà bạn cần nắm rõ.
2. Bỏ khung giá đất, xác định giá đất theo nguyên tắc thị trường
Một trong những thay đổi mang tính cách mạng nhất của Luật Đất đai 2024 là việc bỏ khung giá đất do Chính phủ ban hành. Theo quy định cũ, bảng giá đất thường thấp hơn rất nhiều so với giá thị trường, gây ra nhiều bất công khi Nhà nước thu hồi đất để thực hiện các dự án.
Từ 01/07/2025, theo Điều 111, 112, 113, 114, giá đất sẽ được xác định dựa trên nguyên tắc thị trường, thông qua các phương pháp định giá cụ thể. Điều này giúp giá đất được tính sát với giá trị thực tế hơn, đảm bảo quyền lợi của người dân khi bị thu hồi đất và tạo ra sự minh bạch, công bằng hơn cho toàn bộ thị trường.
3. Mở rộng quyền sử dụng đất cho người Việt Nam định cư ở nước ngoài
Luật Đất đai 2024 thể hiện sự cởi mở và khuyến khích kiều bào đóng góp vào sự phát triển của đất nước. Theo Điều 5 và Điều 174, người Việt Nam định cư ở nước ngoài có quốc tịch Việt Nam sẽ được thực hiện đầy đủ quyền của người sử dụng đất như công dân trong nước.
Họ có thể nhận chuyển nhượng, tặng cho, thừa kế đất và được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ) giống như người dân trong nước. Chính sách này không chỉ tạo thuận lợi cho kiều bào mà còn mở ra một kênh thu hút vốn đầu tư hiệu quả cho thị trường bất động sản trong nước.
4. Quy định mới về thu hồi đất và bồi thường, tái định cư
Luật Đất đai 2024 bổ sung nhiều quy định chặt chẽ hơn về thu hồi đất, đặc biệt là đối với các dự án vì mục đích phát triển kinh tế – xã hội. Mục tiêu là ngăn chặn việc thu hồi tràn lan, thiếu minh bạch, gây ảnh hưởng đến đời sống người dân.
Đáng chú ý, Điều 74, 75, 76, 77, 78, 79 quy định cơ chế bồi thường, hỗ trợ, tái định cư được đổi mới, ưu tiên bồi thường bằng đất. Mục tiêu là đảm bảo người dân bị thu hồi đất có chỗ ở, điều kiện sống tốt hơn hoặc bằng nơi ở cũ, giúp họ sớm ổn định cuộc sống.
5. Hợp thức hóa đất không có giấy tờ
Một trong những điểm mới quan trọng nhất là việc cấp sổ đỏ cho đất không có giấy tờ, giải quyết vướng mắc cho hàng triệu hộ gia đình.
Theo đó, Luật Đất đai 2024 quy định cụ thể việc cấp sổ đỏ cho hộ gia đình, cá nhân sử dụng đất theo thời điểm:
– Trước ngày 18/12/1980.
– Từ ngày 18/12/1980 đến trước ngày 15/10/1993.
– Từ ngày 15/10/1993 đến trước ngày 01/7/2014.
Trong khi đó, Luật Đất đai 2013 chỉ quy định cấp sổ đỏ đối với đất không có giấy tờ trước 01/7/2004. Đối với đất sử dụng trước 01/7/2014 nhưng không có giấy tờ, người dân phải đáp ứng các điều kiện khắt khe hơn:
– Đang sử dụng đất trước ngày 01/7/2014.
– Có hộ khẩu thường trú tại địa phương và trực tiếp sản xuất nông nghiệp, lâm nghiệp, nuôi trồng thủy sản, làm muối tại vùng có điều kiện kinh tế – xã hội khó khăn, đặc biệt khó khăn.
– Được UBND cấp xã xác nhận là người đã sử dụng đất ổn định, không có tranh chấp.
Nhìn chung, luật cho phép các cá nhân, hộ gia đình đang sử dụng đất không có sổ đỏ trước ngày 01/07/2014 được xem xét cấp sổ đỏ, miễn là đất không có tranh chấp và phù hợp với quy hoạch sử dụng đất. Điều này giúp hợp thức hóa quyền sử dụng đất cho một bộ phận lớn người dân, tạo cơ sở để họ thực hiện các quyền khác như chuyển nhượng, thế chấp.
6. Tổ chức bộ máy quản lý đất đai
Luật Đất đai 2024 cũng tinh gọn bộ máy quản lý. Cụ thể, chức năng quản lý đất đai ở cấp huyện sẽ được chuyển về UBND cấp huyện và Phòng Tài nguyên và Môi trường cấp huyện. Quy định này, được nêu tại Điều 12, 13, 14, nhằm đảm bảo sự thống nhất và hiệu quả hơn trong công tác quản lý đất đai.
Luật Đất đai 2024 là một bước tiến quan trọng của hệ thống pháp luật Việt Nam. Những thay đổi này được kỳ vọng sẽ làm cho thị trường bất động sản minh bạch hơn, công bằng hơn và giúp người dân an tâm hơn khi sở hữu và sử dụng đất đai.
7. Tổng đài tư vấn pháp luật qua điện thoại
Nếu quý khách hàng còn có thắc mắc hay câu hỏi nào cần được tư vấn từ luật sư. Quý khách vui lòng liên hệ vào số Hotline 0978 333 379 để được luật sư tư vấn. Trân trọng cảm ơn!
