Âm nhạc từ lâu đã trở thành một phần quen thuộc trong hoạt động kinh doanh quán cà phê, góp phần tạo không gian thư giãn, thu hút khách hàng và xây dựng phong cách riêng cho quán. Tuy nhiên, trên thực tế, không ít chủ quán vẫn cho rằng việc mở nhạc tại địa điểm kinh doanh chỉ là hoạt động phục vụ nội bộ, không phát sinh nghĩa vụ pháp lý. Vấn đề đặt ra là: khi quán cà phê sử dụng các bài hát, bản ghi âm, ghi hình đã được công bố để phục vụ hoạt động kinh doanh thì có cần xin phép chủ sở hữu quyền tác giả, quyền liên quan hay không? Nếu phải trả phí bản quyền thì mức phí được xác định như thế nào? Bài viết dưới đây sẽ làm rõ các quy định pháp luật hiện hành về việc xin phép, trả tiền bản quyền khi quán cà phê mở nhạc.
1. Quán cà phê mở nhạc có cần xin phép không? Quán cà phê mở nhạc cần trả phí bản quyền không?
Theo quy định hiện nay, quán cà phê sử dụng nhạc thì không phải xin phép nhưng cần phải trả tiền bản quyền, cụ thể như sau:
Tại điểm b khoản 1 Điều 26 Luật Sở hữu trí tuệ 2005 (được sửa đổi bởi khoản 7 Điều 1 Luật Sở hữu trí tuệ sửa đổi 2022) có quy định:
“Điều 26. Giới hạn quyền tác giả
1. Các trường hợp sử dụng tác phẩm đã công bố không phải xin phép nhưng phải trả tiền bản quyền, phải thông tin về tên tác giả và nguồn gốc, xuất xứ của tác phẩm bao gồm:
…
b) Trường hợp tác phẩm đã được chủ sở hữu quyền tác giả cho phép định hình trên bản ghi âm, ghi hình công bố nhằm mục đích thương mại thì tổ chức, cá nhân sử dụng bản ghi âm, ghi hình này trong hoạt động kinh doanh, thương mại không phải xin phép nhưng phải trả tiền bản quyền cho chủ sở hữu quyền tác giả của tác phẩm đó theo thỏa thuận kể từ khi sử dụng; trường hợp không đạt được thỏa thuận thì thực hiện theo quy định của Chính phủ. Chính phủ quy định chi tiết các hoạt động kinh doanh, thương mại quy định tại điểm này.
…”
Đồng thời, tại điểm b khoản 1 Điều 33 Luật Sở hữu trí tuệ 2005 (được sửa đổi bởi khoản 9 Điều 1 Luật Sở hữu trí tuệ sửa đổi 2022) có quy định:
“Điều 33. Giới hạn quyền liên quan
1. Các trường hợp sử dụng bản ghi âm, ghi hình đã công bố không phải xin phép nhưng phải trả tiền bản quyền, phải thông tin về bản ghi âm, ghi hình bao gồm:
…
b) Tổ chức, cá nhân sử dụng bản ghi âm, ghi hình đã công bố nhằm mục đích thương mại trong hoạt động kinh doanh, thương mại không phải xin phép nhưng phải trả tiền bản quyền theo thỏa thuận cho người biểu diễn, nhà sản xuất bản ghi âm, ghi hình, tổ chức phát sóng kể từ khi sử dụng; trường hợp không đạt được thỏa thuận thì thực hiện theo quy định của Chính phủ. Chính phủ quy định chi tiết các hoạt động kinh doanh, thương mại quy định tại điểm này.
…”
Theo Điều 34 Nghị định 17/2023/NĐ-CP (có hiệu lực từ ngày 26/4/2023) quy định về các hoạt động kinh doanh, thương mại trong quy định tại điểm b khoản 1 Điều 26 Luật Sở hữu trí tuệ 2005 và điểm b khoản 1 Điều 33 Luật Sở hữu trí tuệ 2005 là việc tổ chức, cá nhân sử dụng tác phẩm, bản ghi âm, ghi hình đã công bố nhằm mục đích thương mại để sử dụng tại nhà hàng, quán cà phê, khách sạn, cửa hàng, siêu thị; khu vui chơi, giải trí, trung tâm thương mại; câu lạc bộ thể dục, chăm sóc sức khỏe – thẩm mỹ; cơ sở kinh doanh dịch vụ karaoke; quán bar, vũ trường; trong hoạt động hàng không, giao thông công cộng và các hoạt động kinh doanh, thương mại có bản chất tương tự.
Theo đó, tổ chức, cá nhân khi khai thác, sử dụng tác phẩm, bản ghi âm, ghi hình theo quy định nêu trên phải chủ động liên hệ với chủ sở hữu quyền tác giả, người biểu diễn, chủ sở hữu quyền liên quan đối với bản ghi âm, ghi hình hoặc với tổ chức quản lý tập thể quyền tác giả, quyền liên quan để thỏa thuận việc sử dụng. Đồng thời, các bên sử dụng có trách nhiệm cung cấp danh mục, thời lượng tác phẩm, bản ghi âm, ghi hình đã khai thác và thanh toán tiền bản quyền theo quy định pháp luật.
Trong trường hợp không xác định được hoặc không thể liên hệ với chủ sở hữu quyền tác giả, người biểu diễn hoặc chủ sở hữu quyền liên quan đối với bản ghi âm, ghi hình, tổ chức, cá nhân sử dụng có trách nhiệm thực hiện nghĩa vụ với cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
Như vậy, khi quán cà phê sử dụng nhạc thì không phải xin phép nhưng phải trả tiền bản quyền cho chủ sở hữu quyền tác giả, người biểu diễn, chủ sở hữu quyền liên quan đối với bản ghi âm, ghi hình theo thỏa thuận kể từ khi sử dụng.
2. Quán cà phê mở nhạc trả tiền bản quyền bao nhiêu?
Quán cà phê mở nhạc trả tiền bản quyền cho chủ sở hữu quyền tác giả, người biểu diễn, chủ sở hữu quyền liên quan đối với bản ghi âm, ghi hình theo thỏa thuận kể từ khi sử dụng theo quy định tại Điều 35 Nghị định 17/2023/NĐ-CP (có hiệu lực từ ngày 26/4/2023), cụ thể như sau:
“Điều 35. Trả tiền bản quyền trong trường hợp giới hạn quyền tác giả, giới hạn quyền liên quan
1. Tổ chức, cá nhân sử dụng tác phẩm, bản ghi âm, ghi hình đã công bố nhằm mục đích thương mại để phát sóng, tái phát sóng, truyền đạt đến công chúng chương trình phát sóng có tài trợ, quảng cáo hoặc thu tiền dưới bất kỳ hình thức nào quy định tại điểm a khoản 1 Điều 33 và điểm a khoản 1, 2a Điều 33 của Luật Sở hữu trí tuệ không phải xin phép, nhưng phải trả tiền bản quyền cho chủ sở hữu quyền tác giả, người biểu diễn, chủ sở hữu quyền liên quan đối với bản ghi âm, ghi hình theo thỏa thuận kể từ khi sử dụng; trường hợp không đạt được thỏa thuận thì phải trả tiền bản quyền theo biểu mức quy định tại Phụ lục I của Nghị định này hoặc khởi kiện tại tòa án theo quy định của pháp luật.
2. Tổ chức, cá nhân sử dụng tác phẩm, bản ghi âm, ghi hình đã công bố nhằm mục đích thương mại để phát sóng, tái phát sóng, truyền đạt đến công chúng chương trình phát sóng không có tài trợ, quảng cáo và không thu tiền dưới bất kỳ hình thức nào quy định tại điểm a khoản 1, 3a Điều 26 và điểm a khoản 1, 2a Điều 33 của Luật Sở hữu trí tuệ không phải xin phép, nhưng phải trả tiền bản quyền cho chủ sở hữu quyền tác giả, người biểu diễn, chủ sở hữu quyền liên quan đối với bản ghi âm, ghi hình theo biểu mức quy định tại Phụ lục I của Nghị định này.
3. Tổ chức phát sóng, đơn vị cung cấp dịch vụ phát thanh, truyền hình sử dụng tác phẩm, bản ghi âm, ghi hình theo quy định tại các khoản 1 và 2 Điều này lấy một năm dương lịch làm thời gian quyết toán việc trả tiền bản quyền. Sau 90 ngày kể từ ngày hết năm tài chính mà tổ chức phát sóng, đơn vị cung cấp dịch vụ phát thanh, truyền hình không trả tiền bản quyền theo quy định tại các khoản 1 và 2 Điều này thì phải dừng việc tiếp tục sử dụng tác phẩm, bản ghi âm, ghi hình.
Quy định tại khoản này không áp dụng trong trường hợp các bên có thỏa thuận khác.
4. Tổ chức, cá nhân sử dụng bản ghi âm, ghi hình đã công bố nhằm mục đích thương mại trong hoạt động kinh doanh, thương mại quy định tại điểm b khoản 1 Điều 26, điểm b khoản 1 Điều 33 của Luật Sở hữu trí tuệ và khoản 1 Điều 34 của Nghị định này không phải xin phép, nhưng phải trả tiền bản quyền cho chủ sở hữu quyền tác giả, người biểu diễn, chủ sở hữu quyền liên quan đối với bản ghi âm, ghi hình theo thỏa thuận kể từ khi sử dụng; trường hợp không đạt được thỏa thuận thì phải trả tiền bản quyền theo biểu mức quy định tại Phụ lục II của Nghị định này hoặc khởi kiện tại tòa án theo quy định của pháp luật. Trường hợp không trả tiền bản quyền trong thời hạn 90 ngày kể từ khi sử dụng thì phải dừng việc tiếp tục sử dụng.”
Trường hợp không thỏa thuận được, thì phải trả tiền bản quyền theo biểu mức quy định tại Phụ lục II của Nghị định 17/2023/NĐ-CP.
Cụ thể, số tiền bản quyền chi trả (tính theo năm) = Mức lương cơ sở x Hệ số điều chỉnh (Hệ số điều chỉnh tính theo sức chứa hoặc diện tích/địa điểm theo năm sử dụng), chi tiết tại Phụ lục II của Nghị định 17/2023/NĐ-CP:
+ Đến 15 m²: Hệ số điều chỉnh là 0,35/15 m²/năm.
+ Từ trên 15 m² đến 50 m²: Cứ mỗi m² tăng thêm thì hệ số điều chỉnh là 0,04/m²/năm.
+ Trên 50 m²: Cứ mỗi m² tăng thêm thì hệ số điều chỉnh là 0,02/m²/năm. Số tiền bản quyền tối đa trong một năm là 8 × mức lương cơ sở.
3. Chính sách của Nhà nước về quyền tác giả, quyền liên quan hiện nay như thế nào?
Chính sách của Nhà nước về quyền tác giả, quyền liên quan hiện nay được quy định tại Điều 4 Nghị định 17/2023/NĐ-CP (có hiệu lực từ ngày 26/4/2023), cụ thể bao gồm:
(1) Hỗ trợ tài chính để mua bản quyền cho các cơ quan, tổ chức nhà nước có nhiệm vụ phổ biến tác phẩm, cuộc biểu diễn, bản ghi âm, ghi hình, chương trình phát sóng có giá trị tư tưởng, khoa học, giáo dục và nghệ thuật phục vụ lợi ích công cộng, góp phần phát triển kinh tế – xã hội.
(2) Ưu tiên đầu tư cho đào tạo, bồi dưỡng công chức, viên chức làm công tác quản lý và thực thi bảo hộ quyền tác giả, quyền liên quan từ trung ương đến địa phương.
(3) Ưu tiên đầu tư, ứng dụng khoa học và công nghệ và chuyển đổi số trong hoạt động quản lý nhà nước về bảo hộ quyền tác giả, quyền liên quan.
(4) Đẩy mạnh truyền thông nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật về quyền tác giả, quyền liên quan. Tăng cường giáo dục kiến thức về quyền tác giả, quyền liên quan trong nhà trường và các cơ sở giáo dục khác phù hợp với từng cấp học, trình độ đào tạo.
(5) Huy động các nguồn lực của xã hội đầu tư, hỗ trợ tài chính cho các hoạt động khuyến khích sáng tạo, khai thác, chuyển giao, thúc đẩy phát triển các ngành công nghiệp văn hóa, nâng cao năng lực hệ thống bảo hộ quyền tác giả, quyền liên quan, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế – xã hội và hội nhập quốc tế.
(6) Ưu đãi cho tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp hoạt động thúc đẩy phát triển các ngành công nghiệp văn hóa được bảo hộ quyền tác giả, quyền liên quan; thúc đẩy thực hiện việc chuyển đổi định dạng dễ tiếp cận cho người khuyết tật theo quy định của pháp luật, tạo điều kiện để người khuyết tật tiếp cận tác phẩm.
4. Tổng đài tư vấn pháp luật qua điện thoại
Nếu quý khách hàng còn có thắc mắc hay câu hỏi nào cần được tư vấn từ luật sư. Quý khách vui lòng liên hệ vào số Hotline 0978 333 379 hoặc liên hệ Zalo Hãng Luật BigBoss Law 0906 177 273 để được luật sư hỗ trợ nhanh chóng. Để nhận tư vấn trực tiếp tại văn phòng quý khách vui lòng đến các địa chỉ Trụ sở tại Số 25 đường GS 01, khu phố Tây B, Phường Đông Hòa, Thành phố Hồ Chí Minh và Chi nhánh tại 343 đường Hùng Vương, xã Ngãi Giao, Thành phố Hồ Chí Minh. Trân trọng cảm ơn!
CÁC BÀI VIẾT LIÊN QUAN
