Việc chuyển đổi từ hộ kinh doanh lên doanh nghiệp đang trở thành xu hướng tất yếu khi quy mô hoạt động ngày càng mở rộng. Tuy nhiên, đây không chỉ là một bước thay đổi về hình thức mà còn kéo theo nhiều vấn đề cần được chuẩn bị kỹ lưỡng, đặc biệt liên quan đến nghĩa vụ thuế và thủ tục hành chính. Bài viết dưới đây cung cấp góc nhìn tổng quan nhằm hỗ trợ chủ thể kinh doanh nhận diện đầy đủ các yêu cầu pháp lý trong quá trình chuyển đổi.
1. Hộ kinh doanh chuyển đổi lên doanh nghiệp: Các điểm cần lưu ý theo hướng dẫn mới từ Cục Thuế
Vừa qua, Cục thuế đã ra mắt Sổ tay hướng dẫn thực hiện nghĩa vụ thuế dành cho hộ, cá nhân kinh doanh.
Trong đó, Cục thuế hướng dẫn hộ kinh doanh chuyển đổi lên doanh nghiệp cần phải lưu ý những điều sau:
Hộ kinh doanh không được hoạt động kể từ thời điểm doanh nghiệp chuyển đổi từ hộ kinh doanh được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp. Việc đăng ký thành lập doanh nghiệp trên cơ sở chuyển đổi từ hộ kinh doanh thực hiện tại Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh nơi doanh nghiệp dự định đặt trụ sở chính.
Hộ kinh doanh sang thực hiện thủ tục chấm dứt hoạt động tại cơ quan thuế, cơ quan thuế có trách nhiệm gửi thông tin cho Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã khi hộ kinh doanh đã hoàn thành nghĩa vụ thuế.
Trong thời hạn 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận được thông tin của Cơ quan thuế về việc hộ kinh doanh hoàn thành nghĩa vụ thuế, Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã chuyển tình trạng pháp lý của hộ kinh doanh sang tình trạng đã chấm dứt hoạt động trong Cơ sở dữ liệu về đăng ký hộ kinh doanh.
Lưu ý: Đối với hộ kinh doanh chuyển lên doanh nghiệp nhỏ và vừa theo quy định tại Luật hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa 2017 thì hộ kinh doanh phải hoàn thành nghĩa vụ thuế với cơ quan thuế quản lý trực tiếp hoặc có văn bản gửi cơ quan thuế cam kết doanh nghiệp nhỏ và vừa chuyển đổi từ hộ kinh doanh kế thừa toàn bộ nghĩa vụ thuế của hộ kinh doanh theo quy định của pháp luật về hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Trường hợp hộ kinh doanh đã được cấp mã số thuế trước ngày 01/7/2025 nhưng thông tin đăng ký thuế của đại diện hộ kinh doanh không khớp đúng với thông tin của cá nhân được lưu trữ trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư hoặc không đầy đủ thì cơ quan thuế cập nhật trạng thái mã số thuế của hộ kinh doanh sang trạng thái 10 “Mã số thuế chờ cập nhật thông tin số định danh cá nhân”.
Người nộp thuế phải thực hiện thủ tục thay đổi thông tin đăng ký thuế với cơ quan thuế theo quy định tại khoản 1, khoản 4 Điều 25 Thông tư 86/2024/TT-BTC để đảm bảo thông tin khớp đúng với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư trước khi sử dụng số định danh cá nhân thay cho mã số thuế.
2. Thời điểm xác định doanh thu tính thuế thu nhập cá nhân hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh theo Nghị định 68/2026/NĐ-CP
Thời điểm xác định doanh thu tính thuế thu nhập cá nhân (TNCN) hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh được quy định tại khoản 3 Điều 5 Nghị định 68/2026/NĐ-CP (có hiệu lực từ ngày 05/3/2026), cụ thể như sau:
– Đối với hoạt động bán hàng hóa là thời điểm chuyển giao quyền sở hữu, quyền sử dụng hàng hóa cho người mua;
– Đối với hoạt động cung ứng dịch vụ là thời điểm hoàn thành việc cung ứng dịch vụ hoặc hoàn thành từng phần việc cung ứng dịch vụ cho người mua, trừ các hoạt động cung ứng dịch vụ nêu tại khoản 2 Điều 5 Nghị định 68/2026/NĐ-CP.
3. Hướng dẫn hoàn thuế thu nhập cá nhân tự động 2025 đối với cá nhân, người lao động theo Công văn 1586
Hướng dẫn hoàn thuế thu nhập cá nhân tự động 2025 đối với cá nhân, người lao động được nêu tại Mục II Công văn 1586/CBA-NVDTPC năm 2025 của Cục thuế tỉnh Cao Bằng gửi các tổ chức, doanh nghiệp và người nộp thuế trên địa bàn tỉnh Cao Bằng, cụ thể như sau:
– Đề nghị cá nhân rà soát, cập nhật thông tin định danh cá nhân (họ tên, ngày sinh, số CCCD/CMND), thông tin người phụ thuộc đảm bảo trùng khớp với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư của Bộ Công an nhằm mục đích được sử dụng số định danh cá nhân thay cho mã số thuế từ ngày 01/07/2025.
Trường hợp cá nhân đã được cấp mã số thuế trước ngày 01/07/2025 nhưng thông tin đăng ký thuế của cá nhân không khớp đúng với thông tin của cả nhân được lưu trữ trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư thì cá nhân phải thực hiện thủ tục thay đổi thông tin đăng ký thuế với cơ quan thuế để đảm bảo thông tín khớp đúng với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư trước khi sử dụng số định danh cá nhân thay cho mã số thuế theo quy định tại Thông tư 86/2024/TT-BTC.
– Để thực hiện hoàn thuế TNCN tự động, cơ quan thuế khuyến khích cá nhân tải và cài đặt ứng dụng eTaxMobile trên điện thoại và các thiết bị di động thông minh (trên App Store đối với người dùng Iphone và CH play đối với người dùng điện thoại dùng hệ điều hành Android), qua đó giúp cá nhân có thể thực hiện thao tác trên ứng dụng và được hoàn thuế được nhanh chóng, tiết kiệm thời gian và không phải nộp trực tiếp tại cơ quan thuế hoặc nộp tờ khai qua đường bưu điện.
Cá nhân đăng nhập vào Etax Mobile bằng tài khoản VNeID mức II hoặc sử dụng số định danh cá nhân thay cho mã số thuế (đã khớp đúng với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư của Bộ Công an) để truy cập các chức năng như “Tra cứu thông tin quyết toán”, “Tờ khai quyết toán thuế TNCN gợi ý”… Các tính năng này giúp tự động điền sẵn một số chỉ tiêu dựa trên dữ liệu của tổ chức trả thu nhập, thông tin thuế liên quan.
Nếu đồng ý với thông tin trên tờ khai, cá nhân chỉ cần xác nhận và nộp hồ sơ. Trong trường hợp có sai sót, cá nhân có thể chỉnh sửa, bổ sung lý do chênh lệch trước khi hoàn tất quyết toán.
– Trường hợp theo đường dẫn https://canhan.gdt.gov.vn/ICanhan/, cá nhân đăng nhập bằng tài khoản thuế điện tử đã đăng ký với cơ quan thuế hoặc qua VNeID: Cơ quan thuế khuyến khích cá nhân sau khi đăng nhập vào hệ thống tại Tab “Quyết toán thuế” tiếp tục lựa chọn Tab “Hỗ trợ Quyết toán thuế TNCN” để tạo tờ khai 02/QTT-TNCN gợi ý và xử lý hoàn thuế TNCN tự động tương tự nộp tờ khai quyết toán qua Etax Mobile.
– Khuyến khích cá nhân nộp quyết toán hàng năm để xác định nghĩa vụ thuế kịp thời khi có phát sinh số thuế TNCN nộp thừa trong kỳ để đề nghị hoàn hoặc chuyển khấu trừ sang kỳ tiếp theo.
– Cá nhân rà soát đảm bảo tài khoản ngân hàng nhận tiền hoàn đã được định danh với Ngân hàng và khớp đúng với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư của Bộ Công an. Trên thực tế, Kho bạc Nhà nước đã từ chối chỉ hoàn do: Tài khoản ngân hàng của cá nhân không tồn tại (tài khoản ảo), sử dụng tài khoản của người khác để nhận tiền hoàn thuế TNCN.
– Cá nhân tổng hợp đầy đủ chứng từ khấu trừ thuế TNCN đúng quy định trước khi gửi tờ khai quyết toán thuế TNCN có phát sinh đề nghị hoàn thuế nhằm được hệ thống của cơ quan thuế xử lý hoàn thuế TNCN tự động nhanh chóng, đúng quy định.
Bên cạnh đó, trường hợp cá nhân không ủy quyền cho tổ chức chỉ trà quyết toán thuế TNCN thay và có phát sinh số thuế TNCN phải nộp (trừ trường hợp Cá nhân có số tiền thuế phát sinh phải nộp hằng năm sau quyết toán thuế thu nhập cá nhân từ tiền lương, tiền công từ 50.000 đồng trở xuống thuộc trường hợp được miễn) thì đề nghị cá nhân thực hiện quyết toán thuế đúng thời hạn quy định của Luật Quản lý thuế 2019 nhằm tránh bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi chậm nộp hồ sơ khai thuế và bị tính tiền chậm nộp theo quy định.
4. Tổng đài tư vấn pháp luật qua điện thoại
Nếu quý khách hàng còn có thắc mắc hay câu hỏi nào cần được tư vấn từ luật sư. Quý khách vui lòng liên hệ vào số Hotline 0978 333 379 hoặc liên hệ Zalo Hãng Luật BigBoss Law 0906 177 273 để được luật sư hỗ trợ nhanh chóng. Trân trọng cảm ơn!
CÁC BÀI VIẾT LIÊN QUAN
